Klus: tuin en buiten

Snoeien in de winter: wat, wanneer en met welk gereedschap

De winter is voor veel bomen en struiken een goed moment om te snoeien. De takken zijn kaal, dus je ziet goed wat weg moet. Maar niet elke plant wil een wintersnoei, en bij vorst laat je de schaar liggen. In dit artikel lees je wat je snoeit, wanneer, en welk gereedschap past bij de dikte van de tak.

Bijgewerkt op · Door de redactie van Bouwmarktspullen · 4 min leestijd

Waarom snoeien in de winter?

In de winter staan veel bomen en struiken in rust en hebben ze geen blad. Zo zie je goed hoe de kroon in elkaar zit en welke takken in de weg zitten. Gardena noemt januari en februari goede maanden om verschillende bomen en struiken flink terug te snoeien. Bosch schrijft dat bomen en struiken die slecht groeien na een wintersnoei in het voorjaar beter uitlopen.

Er is ook een voordeel voor vogels. Vogelbescherming Nederland raadt aan om niet te snoeien in het broedseizoen, dat globaal loopt van maart tot eind augustus. Snoeien in de winter valt daarbuiten. Kijk wel altijd eerst of er een nest zit, want er zijn soms vroege of late legsels.

Wat snoei je in de winter, en wat niet?

Wel in de winter:

  • Appel en peer: van begin januari tot eind maart, aldus Gardena. Niet eerder, want dan kunnen de bomen ziektes oplopen.
  • Druivenstruik: tot ongeveer half januari. Eind januari komt de sapstroom op gang.
  • Knotbomen zoals wilg, eik, els en populier: van februari tot maart.
  • Blauwe regen: terugknippen tot twee of drie knoppen, op een dag zonder vorst.

Niet in de winter:

  • Buxus: pas in het voorjaar, omdat vorst de plant kan beschadigen.
  • Kersenbomen met vruchten: direct na de oogst in juni of juli, en dan licht. Volgens Gardena kunnen kersen bij te sterke snoei gaan gommen.

Twijfel je over een plant, zoek dan het advies voor die soort op voordat je begint.

Stap 1: kies een droge dag zonder vorst

Snoei nooit als het vriest. Gardena en Bosch zijn daar allebei duidelijk over: vorst kan schade geven aan de snijwonden en de boom beschadigen. Kies een droge, zachte winterdag. Begin met de dode en zieke takken, zoals Gardena aanraadt. Haal daarna de dikkere takken weg die naar binnen, naar beneden of recht omhoog groeien.

Stap 2: pak gereedschap dat past bij de tak

Bosch geeft een handige vuistregel: dunne takken knip je met een snoeischaar, iets dikkere takken met een takkenschaar en bij dikke takken is een snoeizaag handig. Kijk bij elk stuk gereedschap naar de maximale takdikte. Alle scharen hieronder hebben een bypass-snede, die geschikt is voor vers, groen hout.

Snoeischaar voor dunne takken. De Gardena EasyCut snoeischaar knipt tot 20 mm en is licht. De Gardena PremiumCut Flex gaat tot 24 mm en heeft een opening die je in twee standen instelt. Heb je weinig kracht in je handen, dan helpt een accusnoeischaar zoals de Bosch EasyPrune. Die knipt tot 25 mm zacht hout en tot 20 mm hard hout.

Gardena EasyCut snoeischaar – bypass, tot 20 mmGardenaGardena EasyCut snoeischaar – bypass, tot 20 mmvanaf € 12,29 bij bolVergelijk Gardena snoeischaar PremiumCut Flex – bypass, 24 mmGardenaGardena snoeischaar PremiumCut Flex – bypass, 24 mmvanaf € 15,99 bij bolVergelijk Bosch EasyPrune accusnoeischaar – 3,6 V, met micro-USB-kabelBoschBosch EasyPrune accusnoeischaar – 3,6 V, met micro-USB-kabelvanaf € 80,50 bij bolVergelijk

Takkenschaar voor dikkere takken. Met de lange armen van een takkenschaar heb je meer hefboom. De Gardena EasyCut L is 67 cm lang en knipt tot 45 mm. Meer keus vind je bij snoeigereedschap.

Gardena EasyCut L takkenschaar – bypass, 45 mm, 67 cmGardenaGardena EasyCut L takkenschaar – bypass, 45 mm, 67 cmvanaf € 37,95 bij bolVergelijk

Snoeizaag voor dikke takken. Wordt de tak te dik voor je schaar, pak dan een zaag. De Gardena tuiniersvouwzaag 135 P klap je in en past in je jaszak, maar met een blad van 135 mm is hij voor dunnere takken. Voor zwaarder werk kijk je bij snoeizagen en bijlen. Bosch raadt aan om een tak altijd direct na de takkraag af te zagen. De takkraag is de verdikking waar de tak uit de stam komt.

Gardena tuiniersvouwzaag 135 P – meslengte 135 mm (8742-20)GardenaGardena tuiniersvouwzaag 135 P – meslengte 135 mm (8742-20)vanaf € 24,00 bij bolVergelijk

Stap 3: kom veilig bij hoge takken

Voor takken boven je hoofd heb je extra bereik nodig. Een telescopische takkenschaar zoals de Gardena TeleCut Pro L schuif je uit van 65 tot 90 cm. Hij knipt takken tot 50 mm.

Moet je nog hoger, dan werk je met een combisysteem: één steel waar je steeds een andere kop op zet. De Gardena combisystem snoeizaag 300 PP gebruik je als handzaag of op een steel. Met een telescoopsteel kom je dan bij takken tot 5 m hoogte. De Gardena combisystem boomschaar knipt vers hout tot ongeveer 35 mm en bedien je met een trekkoord van 4,7 m. Let op: de steel zit er niet bij. Bekijk de stelen voor combisystemen om een passende lengte te kiezen.

Gardena TeleCut Pro L takkenschaar – telescopisch, tot 900 mmGardenaGardena TeleCut Pro L takkenschaar – telescopisch, tot 900 mmvanaf € 60,99 bij bolVergelijk Gardena combisystem snoeizaag 300 PP – blad 325 mm, 8737-20GardenaGardena combisystem snoeizaag 300 PP – blad 325 mm, 8737-20vanaf € 31,99 bij bolVergelijk Gardena combisystem bypass boomschaar 298-20 – takken tot 35 mmGardenaGardena combisystem bypass boomschaar 298-20 – takken tot 35 mmBekijk de prijzenVergelijk

Stap 4: houd je gereedschap scherp en schoon

Gardena raadt aan om je snoeigereedschap na het snoeien schoon te maken met een reinigingsspray en het droog op te bergen. Controleer de messen en slijp ze als ze bot zijn. Zie je roest, wrijf die dan weg met wat staalwol en doe een beetje vet op het scharnier. Heb je aangetast hout gezaagd, desinfecteer dan de messen. Dat voorkomt dat je schimmelziektes overbrengt naar de volgende plant.

Tips

  • Snoei in kleine stappen en kijk tussendoor van een afstand naar de vorm.
  • Draag handschoenen en bij zagen boven je hoofd een veiligheidsbril.
  • Meer gereedschap voor de tuin vind je bij tuin en buiten.

Bronnen

Aanbevolen bouwmarktproducten

Veelgestelde vragen

Wanneer snoei je fruitbomen?

Appel- en perenbomen snoei je volgens Gardena van begin januari tot eind maart. Eerder snoeien raadt Gardena af, omdat de bomen dan ziektes kunnen oplopen. Kersenbomen die vruchten dragen, snoei je juist licht, direct na de oogst in juni of juli.

Mag je snoeien als het vriest?

Liever niet. Gardena en Bosch raden allebei af om te snoeien als het vriest. Vorst kan schade geven aan de verse snijwonden. Wacht op een droge dag zonder vorst.

Welke planten snoei je niet in de winter?

Buxus snoei je volgens Gardena pas in het voorjaar, omdat vorst de plant kan beschadigen. Ook kersenbomen snoei je niet in de winter, maar in de zomer na de oogst. Een druivenstruik snoei je uiterlijk half januari, omdat eind januari de sapstroom op gang komt.

Moet je in de winter op vogelnesten letten?

Ja. De winter valt buiten het broedseizoen, dat volgens Vogelbescherming Nederland globaal loopt van maart tot eind augustus. Toch raadt Vogelbescherming aan om ook buiten die periode te kijken of er nesten zitten, omdat er soms vroege of late legsels zijn.